European Competition Network, (ECN), sem er samstarfsvettvangur evrópskra samkeppnisyfirvalda og framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins, hefur birt sameiginlega yfirlýsingu um heimildir samkeppnisyfirvalda til að kalla inn til skoðunar samruna sem falla ekki undir hefðbundin tilkynningarmörk.
Í yfirlýsingunni er bent á að samrunar geti í ákveðnum tilvikum haft skaðleg áhrif á samkeppni þótt þeir falli utan lagaskilyrða um tilkynningarskyldu. Þetta getur m.a. átt við um kaup á nýsköpunarfyrirtækjum og kaup á smærri keppinautum eða átt við samþjöppun fyrirtækja á litlum mörkuðum.
ECN telur slíkar heimildir, að kalla inn samruna til rannsóknar sem ekki falli undir tilkynningarskyldu, geta verið mikilvægt tæki til að tryggja virkt eftirlit með samrunum. Jafnframt er lögð áhersla á að beiting þeirra sé skýr, afmörkuð og fyrirsjáanleg fyrir fyrirtæki.
Í yfirlýsingunni er vísað til reynslu ríkja sem þegar hafa tekið upp slíkar heimildir, þar á meðal Íslands. Sameiginleg afstaða ECN endurspeglar aukna áherslu evrópskra samkeppnisyfirvalda á að tryggja að samrunar með mögulega skaðleg áhrif á samkeppni komist ekki undan eftirliti.
Samkeppniseftirlitið hefur getað kallað inn samruna til skoðunar frá árinu 2008
Páll Gunnar Pálsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins, segir að hér á landi byggist slík heimild á 17. gr. samkeppnislaga nr. 44/2005, eins og henni var breytt árið 2008.
„Á Íslandi hefur Samkeppniseftirlitið frá árinu 2008 haft heimild samkvæmt samkeppnislögum til að krefjast tilkynningar um samruna sem falla undir almenn tilkynningarmörk ef verulegar líkur eru taldar á að þeir geti dregið umtalsvert úr virkri samkeppni. Heimildin er sambærileg þeim úrræðum sem fjallað er um í yfirlýsingu ECN. Hún hefur verið nýtt nokkrum sinnum og verið mikilvæg til að koma í veg fyrir skaðleg áhrif samruna,“ segir hann.
Páll Gunnar Pálsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins.
Þá segir Páll Gunnar að reynslan hafi sýnt að samrunar geta í einstökum tilvikum haft veruleg áhrif á samkeppni þótt þeir uppfylli ekki almenn tilkynningarmörk.
„Það er því mikilvægt að samkeppnisyfirvöld hafi viðeigandi úrræði til að bregðast við þegar ástæða er til. Á Íslandi hefur slík heimild verið fyrir hendi um árabil og hefur reynst mikilvægt tæki til að tryggja virka samkeppni og vernda hagsmuni neytenda,“ segir Páll Gunnar Pálsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins.
Yfirlýsinguna í heild má lesa hér.
