Árið 2022 voru kaupum Ardian á Mílu sett ítarleg skilyrði til þess að vernda samkeppni í fjarskiptum. Síðar óskaði Míla eftir endurskoðun á skilyrðunum. Eftir ítarlega rannsókn hafa nú verið gerðar breytingar á þeim, einkum vegna breyttra markaðsaðstæðna á mörkuðum fyrir heimtaugar og gagnaflutning um þær.
Við rannsóknina komu fram vísbendingar um að Míla hefði brotið tiltekin skilyrði. Míla hefur nú viðurkennt brot og greiðir 200 milljónir króna í stjórnvaldssekt vegna þeirra.
Míla og Samkeppniseftirlitið hafa undirritað sátt um framangreindar málalyktir.
Upphafleg skilyrði
Kaup Ardian á Mílu af Símanum á árinu 2022 fólu í sér samruna sem var til þess fallinn að raska samkeppni með umtalsverðum hætti. Var því talið nauðsynlegt að grípa til íhlutunar sem að lögum gat falið í sér ógildingu samrunans eða setningu skilyrða. Samkeppniseftirlitið, Ardian og Míla voru sammála um að unnt væri að vinna gegn skaðlegum áhrifum samrunans með setningu skuldbindandi skilyrða. Gengið var frá sátt um þessi skilyrði haustið 2022, sbr. frétt frá 15. september sama ár.
Skilyrðin fólu annars vegar í sér að gerðar voru breytingar á langtíma heildsölusamningi milli Símans og Mílu, sem m.a. lá til grundvallar verðmati á Mílu við kaupin. Þannig var dregið verulega úr skuldbindingum um viðskipti Símans við Mílu sem hefðu að óbreyttu útilokað að nær öllu leyti að keppinautar Mílu gætu boðið Símanum þjónustu, en Síminn er stærsti kaupandi að innviðaþjónustu á landinu. Hins vegar skuldbatt Míla sig til að lúta tilteknum skilyrðum í starfsemi sinni vegna sterkrar stöðu sinnar á markaðnum, en skilyrðin bönnuðu samkeppnishamlandi vöndlun og samtvinnun þjónustuþátta og tryggðu jafnan aðgang að kerfum, þjónustu og upplýsingum frá Mílu.
Ósk um endurskoðun – rannsókn á brotum
Á árinu 2024 óskaði Míla eftir endurskoðun á skilyrðunum, þ.e. að þau yrðu felld niður eða þrengd verulega vegna breyttra markaðsaðstæðna. Við athugun á þeirri beiðni komu fram vísbendingar um brot á tilteknum skilyrðum og samhliða komu fram kvartanir aðila á markaði í garð Mílu.
Í mars 2025 var Mílu kynnt frummat Samkeppniseftirlitsins vegna ætlaðra brota á skilyrðunum. Í framhaldi óskaði Míla eftir sáttaviðræðum við Samkeppniseftirlitið með það að markmiði að ljúka rannsókn eftirlitsins á brotum Mílu og endurskoðun á gildandi skilyrðum. Sáttaviðræður hófust í september 2025.
Viðurkenning á brotum og sektir
Með nýgerðri sátt við Samkeppniseftirlitið hefur Míla fallist á að tíðni og umfang samskipta milli Mílu og Símans frá október 2023 til desember 2024 hafi verið til þess fallið að takmarka hvata Símans til að kaupa þjónustu frá keppinautum Mílu, umfram það sem kaupskylda Símans samkvæmt samningi fyrirtækjanna kvað á um. Í þessu hafi falist brot á gildandi skilyrðum.
Vegna þessa fellst Míla á að greiða 200 milljónir króna í stjórnvaldssekt. Skilyrðum nýrrar sáttar er m.a. ætlað að tryggja enn frekar að samkeppni geti ríkt um þau viðskipti Símans sem falla utan takmarkana heildsölusamningsins við Mílu og að Míla beiti sér ekki fyrir því að viðskiptavinir Símans (heimili og fyrirtæki) séu færð yfir á net Mílu frá netum keppinauta Mílu.
Endurskoðun á skilyrðum vegna breyttra markaðsaðstæðna
Rannsókn Samkeppniseftirlitsins hefur leitt í ljós breytingar á stöðu Mílu á mörkuðum fyrir heimtaugar, þ.e. aðgangi að kopar- og ljósleiðaratengingum og markaði fyrir gagnaflutning um heimtaugar (bitastraum). Ljóst er að Míla er enn með sterka stöðu á landsvísu á þessum mörkuðum (landsdekkandi) og býr yfir breiðu þjónustuframboði á öðrum sviðum innviða fjarskipta. Á hinn bóginn hafa aðrir keppinautar, einkum Ljósleiðarinn á sínum starfssvæðum (m.a. höfuðborgarsvæðinu), styrkt mjög stöðu sínu á liðnum árum og er nú með talsvert meiri hlutdeild þar í fjölda tenginga en Míla.
Af þessum sökum hefur Samkeppniseftirlitið fallist á að skilyrði um aðgang að kerfum, upplýsingagjöf og bann við samtvinnun og vöndlun gildi ekki nema á þeim landssvæðum þar sem Míla hefur umtalsverðan markaðsstyrk. Er þetta í samræmi við mat Fjarskiptastofu á nauðsyn kvaða á grundvelli fjarkskiptalaga. Verði þessi breyting ekki gerð er hætt á að viðkomandi ákvæði sáttarinnar hamli samkeppni í stað þess að verja hana og efla.
Jafnframt eru gerðar breytingar á gildandi skilyrðum í því skyni að skýra þau frekar í ljósi reynslu af framkvæmd þeirra.
Nánari forsendur þessarar niðurstöðu Samkeppniseftirlitsins í málinu verða birtar á næstunni.
Ný sátt Samkeppniseftirlitsins og Mílu er aðgengileg hér.
"*" gefur til kynna skyldusvið
