COVID 19: Hætta á aukinni verndarstefnu og veikara eftirliti með samkeppni?

Samkeppniseftirlitið býður til vefráðstefnu þar sem virtir fræðimenn á vettvangi samkeppnismála beggja vegna Atlantshafsins ræða álitaefni sem skipta miklu í mótun samkeppnis- og efnahagsstefnu á næstunni.

Varpað verður fram eftirfarandi spurningum:

• Þróun samkeppniseftirlits í Evrópu og Bandaríkjunum. Hvaða lærdóm geta stjórnvöld hvorum megin Atlantshafsins dregið af reynslu hvers annars?
• Hvaða rök standa með og á móti því að til verði stór leiðandi fyrirtæki (e. national champions), og hver yrðu áhrif slíkra fyrirtækja á samkeppni?
• Hversu líklegt má telja að núverandi efnahagssamdrætti verði svarað með aukinni verndarhyggju og veikara eftirliti með samkeppni? Hver ættu viðbrögð samkeppniseftirlita að vera?

Skráning hér

9. júní

Bakgrunnsupplýsingar

Samkeppniseftirlitið er þátttakandi í alþjóðasamstarfi á vettvangi samkeppnismála. Til stóð að eftirlitið yrði gestgjafi samstarfsfunda á þessu sviði nú í vor og myndi í tengslum við þá halda ráðstefnu hér á landi um samkeppnismál. Vegna COVID-19 var fundunum og ráðstefnunni frestað, en þess í stað boðað til fyrrgreindrar vefráðstefnu.

Þegar kreppir að í efnahagskerfinu hefur oft á fyrri tíð myndast þrýstingur á stjórnvöld víða um heim að grípa til innlendrar verndarstefnu og veikingar samkeppniseftirlits, í því skyni að auka samkeppnishæfni innlendra fyrirtækja. Þrátt fyrir að reynslan sýni að slíkum aðgerðum fylgi jafnan meiri skaði en ábati, eru raddirnar sem kalla eftir verndarhyggju ávallt háværar á samdráttartímum líkt og við lifum í dag.

Við stefnumótun á vettvangi Evrópusambandsins hafa verið uppi sjónarmið um að samrunaeftirlit á vettvangi Framkvæmdastjórnar ESB ætti ekki að hindra það að innan Evrópu verði til stór leiðandi fyrirtæki (e. national/global champions) sem geti keppt á alþjóðlegum mörkuðum. Framkvæmdastjórnin hefur legið undir gagnrýni um að samrunaeftirlit þess einblíni um of á samkeppni innan Evrópu, þegar samkeppni evrópskra fyrirtækja sé oft fremur við stórfyrirtæki í Bandaríkjunum og Asíu. Íhlutanir í samruna sem ella myndu skapa leiðandi fyrirtæki innan Evrópu skerði þannig samkeppnishæfni Evrópskra fyrirtækja gagnvart alþjóðlegum leiðandi fyrirtækjum sem njóta stuðnings yfirvalda í Bandaríkjunum, Suður-Kóreu, Japan og Kína.

Hinum megin við Atlantshafið hefur umræðan frekar verið um það hvort umgjörð og eftirlit með samkeppni í Bandaríkjunum hafi haft skaðleg áhrif á neytendur og fyrirtæki. Margir fræðimenn hafa haldið því fram að þörf sé á að styrkja umgjörð og eftirlit með samkeppni á bandarískum mörkuðum til að viðhalda samkeppnishæfni þarlendra fyrirtækja.

Mikilvægt er að hafa þessi sjónarmið í huga þegar stjórnvöld um allan heim ræða og skipuleggja aðgerðir til þess að takast á við efnahagslegan samdrátt í kjölfar COVID-19 heimsfaraldursins.